नागरिक उन्मुक्ति पार्टी (नाउपा) अहिले रञ्जिता श्रेष्ठ र उनका पति संरक्षक रेशमलाल चौधरी बीचको गहिरो शक्ति संघर्षको अखडा बनेको छ। विवादको कथावस्तु राजनीतिक होस् या व्यक्तिगत, अब पार्टी स्थायी रूपमा विभाजित हुनसकेको संकेत देखिन्छ।
सबैभन्दा ताजा घटनाक्रमा, अध्यक्ष रञ्जिता श्रेष्ठमाथि पोखराको लिचीबारी जग्गा ‘घुस डिल’ आरोप आएको छ। भूमि मन्त्रालयमा रहँदा उनले बिचोलियाको रूपमा काम गरी जग्गा हडप्ने योजनामा संलग्न भएको आरोप छ, जसपछि अख्तियारले उनलाई छानबिनमा राखेको छ। अख्तियारले श्रेष्ठको बयान र भ्वाइस टेस्टसमेत लिएको छ; त्यसपछि संघीय प्रशासन मन्त्री राजकुमार गु्प्ताले राजीनामा दिन बाध्य भएका थिए।
यसबीचको विवादको बीचमा, रेशम चौधरीले फेसबुक भिडियो सन्देश जारी गर्दै अध्यक्ष श्रेष्ठलाई केन्द्रीय समितिको बैठकमा आएर स्पष्ट जवाफ दिन चुनौती दिएका छन्। उनले भनेका छन्, “तपाईं भाग्न पाउनुहुन्न, पार्टीलाई बन्धक बनाउन पाउँदैन” र “अहिलेको परिस्थिति अध्यक्षकै कारण उत्पन्न भएको” भनाइ प्रस्तुत गरेका छन्।
यस्को सँगसँगै, रञ्जिता श्रेष्ठले आफ्नो स्वास्थ्य अवस्थालाई औंल्याउँदै कार्यवाहक अध्यक्ष शिव बाँस्तोलालाई नियुक्त गरेकी छिन्—विधानको धारा २०(९) अन्तर्गत। तर, यस कदमलाई पनि विभाजित पार्टीभित्रको थप विवादको रूपमा लिइएको छ, किनकि बाँस्तोला नाउपा गठनबेला २१ सदस्यीय केन्द्रीय समितिमा थिएनन्।
पार्टीभित्र गुटगत भावना तीब्र हुँदै गएको छ। सुदूरपश्चिम प्रदेश तहमा मन्त्री नियुक्तिका क्रमले यो विभाजन अझ गहिरियो: समर्थक रेशमले रामेश्वर चौधरी मन्त्री बनाउने अधिकार राखेका थिए भने अध्यक्ष श्रेष्ठ रेष्मको विरोधमा कैलाश चौधरी सिफारिस गर्न चाहन्थिन्। यस्तो शक्ति संघर्षले पार्टीको साझा निर्णय प्रक्रिया अवरुद्ध बनायो र गुटगत राजनीति स्थायी भयो
एक समय पार्टीले जनमतसँग एकता गर्न पहल गरिसकेको थियो, तर संरक्षक चौधरीको गिरफ्तारीपछि त्यो प्रक्रिया ठप्प भयो। पछि पार्टी फुट्ने अवस्था उत्पन्न भयो र प्रवृत्तिका अनुसार, पार्टीको मूल नेतृत्त्व नै विभाजित भयो।
आज, नाउपाको निर्णय संरचना कमजोर बन्न पुगेको छ। विभिन्न गुटले पार्टी बैठक बोलाउँछ तर अर्का गुटले त्यसमा सहभागी हुँदैन। यसले पार्टीलाई निष्क्रिय, विभाजित, विघटनशील अवस्थामा पुर्याएको छ र पार्टीले वैकल्पिक राजनीतिक शक्तिका रूपमा आफ्नो पहिचान गुमाएको छ। राजनीतिक विश्लेषकहरूले नाउपा ‘भ्रष्टाचारको दलदलमा फसिरहेको दल’ भनेर अभिव्यक्त गरेका छन्।
